HEADLINES

Pinagtibay ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang commitment ng Pilipinas na panatilihin ang kapayapaan at sumunod sa rules-based order sa gitna ng tensyon sa Asya, partikular na sa South China Sea.

Sa isang panayam kasama ang Japanese media nitong December 16, 2023, iginiit ng Pangulo na kinakailangang magkaroon ng mga bagong solusyon upang malutas ang isyu sa teritoryo.

Ayon kay Pangulong Marcos, palala nang palala ang tensyon sa South China Sea sa mga nakalipas na buwan. Dahil dito, ginagawa na ng administrasyon ang lahat upang makahanap ng solusyon sa naturang isyu.

Patuloy na isinusulong ng Pilipinas ang kapayapaan at pakikipag-ugnayan sa ibang bansa. Idiniin din ng Pangulo na patuloy sila sa pagbuo ng malalakas na alyansa kasama ang like-minded allies.

Sa kabila ng tumataas na maritime tensions, siniguro naman ni Pangulong Marcos na hindi kailanman sisimulan ng Pilipinas ang anumang conflict. Para sa kanya, trahedya ang tunggalian sa pagitan ng Russia at Ukraine. Aniya, walang bansa, lalo na sa Asya, ang nais na magsimula ng giyera.

Samantala, binanggit naman ng Pangulo na hangad niyang itaas ang kolaborasyon sa pagitan ng Pilipinas at Japan na tinawag niyang “very good example of evolution.”

Matatandaang Pilipinas ang kauna-unahang recipient ng Official Security Assistance (OSA) kung saan magbibigay ang Japan sa bansa ng security grant na nagkakahalagang 600 million Japanese yen o tinayatang P235.5 million. Gagamitin ito upang makakuha ng coastal radars ang Armed Forces of the Philippines (AFP) na higit na magpapahusay sa military capacity at defense ng bansa.

“Most complex geopolitical challenge that the world faces” kung ilarawan ni Pangulong Marcos ang sitwasyon sa South China Sea, kaya naman magandang adhikain ang panatilihin ang kapayapaan nang hindi sinusuko ang karapatan ng bansa sa sarili nitong teritoryo—ang West Philippine Sea.

Sa inauguration ng Poblacion Water Treatment Plant (WTP) ng Maynilad nitong December 15, 2023, sinabi ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na dapat gamitin ang mga aral sa nangyaring COVID-19 pandemic upang paghandaan ang El Niño pagdating sa supply ng pagkain.

Tiniyak ni Pangulong Marcos na may sapat na buffer stock ng pagkain ang bansa hanggang sa dulo ng unang quarter ng 2024. Aniya, mapapanatili ang pagkakaroon ng sapat na supply ng pagkain at iba pang produktong pang-agrikultura kung mayroong sapat na supply ng tubig.

Sa kasalukuyan, layunin ng pamahalaan at ng iba pang sektor na paghandaan ang pagpapataas ng water capacity sakaling umabot ang El Niño hanggang sa ikalawang quarter ng susunod na taon. Sa ganitong paraan, mabibigyan din ng sapat na supply ng tubig ang industrial at healthcare sectors, bukod sa sektor ng agrikultura.

Optimistic naman ang Pangulo na sa pamamagitan ng water projects sa tulong ng mga pribadong sektor, kaya ng bansang malagpasan ang epekto ng tagtuyot. Aniya, may ipapatayo ring isang water facility sa Mandaluyong at tatlo sa Cavite.

Bukod sa water projects, mayroon ding mga sektor sa water security at food security base sa updated National Action Plan for El Niño na nakatutok sa pagpapanatili ng sapat na supply ng tubig at pagkain sa bansa.

Dagdag pa rito, inatasan ng Pangulo ang Department of Agriculture (DA) na paigtingin ang production support sa mga lugar na hindi masyadong maaapektuhan ng El Niño. Para stable pa rin ang produksyon ng pagkain sa bansa, sa kanila ita-target ang suporta dahil hindi naman sila lubhang maaapektuhan ng tagtuyot. Ayon nga kay National Economic and Development Authority (NEDA) Undersecretary Rosemarie Edillon, kahit magkaroon ng El Niño, masisiguro nitong may pagkain pa rin tayo.

Sabi nga ni Pangulong Marcos, hindi sa nananakot, pero seryosong problema ito. Kaya panawagan niya, dapat makipagtulungan ang bawat pilipino sa pamahalaan upang paghandaan ang El Niño phenomenon.

Ilang administrasyon na ang nagdaan, hindi pa rin natatapos ang pamamahagi ng lupa sa ilalim ng agrarian land reform program. Kaya naman nais ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na makumpleto na ito bago matapos ang kanyang termino sa 2028.

Noong June 10, 1988, isinabatas ng pamahalaan ang Republic Act No. 6657 o Comprehensive Agrarian Reform Program (CARP). Nilikha ang programang ito upang tapusin ang unfair land ownership practices sa pamamagitan ng paghahati ng lupa at pagbibigay ng proper documentation sa karapat-dapat na may-ari nito: ang agrarian reform beneficiaries (ARBs). Kabilang sa ARBs, farmworkers, landless owners, at tenants na nagtrabaho sa mga lupang pansakahan ng ilang taon.

Ayon sa Department of Agrarian Reform (DAR), kahit magandang istratehiya ang CARP, hindi eksperto ang mga benepisyaryo nito sa pagnenegosyo kaya naman madalas silang napagsasamantalahan. Upang maranasan ng mga benepisyaryo ang totoong reporma, nagpahiram ang World Bank ng $370 million noong 2020 bilang financial support.

Nitong December 11, 2023 naman, pinangunahan ni Pangulong Marcos ang pamamahagi ng titulo ng lupa para sa ARBs sa Passi City, Iloilo. Sa kabuuan, 2,779 land titles ang nai-distribute sa 2,143 beneficiaries. Sakop nito ang higit sa 2,900 hectares of agricultural land.

Sa nasabing event, namigay rin si Pangulong Marcos ng farm machinery and equipment gaya ng tractors, mobile rice mill, corn sheller, palay reaper, at thresher sa higit 3,000 beneficiaries sa Capiz, Guimaras, at Iloilo. Nagpatayo rin ang DAR ng dalawang tissue culture facilities na may greenhouses at solar power na makatutulong sa higit 7,000 beneficiaries sa Capiz at Iloilo.

Sa patuloy na pamamahagi ng mga lupang pansakahan, pati na rin ng mga makinarya at kagamitan, mapalalakas ang mga magsasaka at mapatataas ang productivity ng lupa na siyang titiyak sa food security at economic prosperity ng bansa. Kaya naman pangako ni Pangulong Marcos, ginagawa niya ang lahat upang makumpleto ang land reform program sa ilalim ng kanyang administrasyon. Ika nga niya, “The farmers have done their part; it is now up to us in the government to do our part.”

Pasado na sa Senado sa third and final reading ang Senate Bill 2432 o Anti-Agricultural Economic Sabotage Act na matatandaang sinertipikahan bilang urgent ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. noong September 21, 2023. Sa ilalim ng panukalang batas, papatawan ng mas mabigat na parusa ang mga nananabotahe ng ekonomiya, gaya ng smugglers at hoarders.

Sa bisa ng Anti-Agricultural Economic Sabotage Act, maituturing na krimen ang agricultural smuggling kung ang value ng agricultural and fishery products na naipuslit ay aabot ng Php 3 million batay sa Daily Price Index.

Maituturing namang economic sabotage ang hoarding kung mayroong stocks ng agricultural and fishery products ang isang indibidwal o grupo na labis sa 30% ng kanilang normal inventory level, dalawang linggo matapos magdeklara ng emergency o state of calamity.

Tinukoy rin sa Anti-Agricultural Economic Sabotage Act ang iba pang prohibited acts, tulad na lang ng pagpopondo para sa mga nananabotahe ng ekonomiya at paggamit ng traders at iba pang private businesses ng government facilities.

Depende sa ginawang krimen, aabot sa dalawang taon hanggang sa habambuhay na pagkakakulong at multa ang magiging parusa sa mga lalabag sa Anti-Agricultural Economic Sabotage Act.

Samantala, nakatakdang lumikha ang panukalang batas ng Anti-Agricultural Economic Sabotage Council na pamumunuan ng Pangulo o ng kanyang designated permanent representative. Kabilang sa mga miyembro ng Anti-Agricultural Economic Sabotage Council ang Department of Agriculture (DA), Department of Trade and Industry (DTI), Department of Justice (DOJ), Department of Finance (DOF), Department of the Interior and Local Government (DILG), Department of Transportation (DOTr), Anti-Money Laundering Council (AMLC), at Philippine Competition Commission (PCC).

Magkakaroon din ng representatives sa sugar, rice and corn, livestock and poultry, vegetables and fruits, fisheries and other aquatic products, at tobacco sectors.

Inatasan naman ang kalihim ng DOJ na bumuo ng special team of prosecutors upang tulungan ang konseho sa isasampang kaso laban sa mga sangkot na indibidwal o grupo. Tutulong din sa konseho ang Anti-Agricultural Economic Sabotage Enforcement Groups.

Umaabot ng Php 200 billion ang nawawalang kita ng gobyerno dahil sa economic sabotage, partikular na sa illegal smuggling, ayon sa Samahang Industriya ng Agrikultura (SINAG). Ang pananabotahe rin ng ekonomiya ang dahilan kung bakit tumataas ang presyo ng mga bilihin at nagkakaroon ng shortage sa agricultural products. Kaya naman sa pagsasabatas ng Anti-Agricultural Economic Sabotage Act, inaasahan ang pagkakaroon ng sapat at abot-kayang pagkain ang bawat Pilipino na siyang hangad ni Pangulong Marcos para sa bansa.