NEWS

Umaasa ang Department of Agriculture na masisimulan na ang commercial rollout ng bakuna kontra African swine fever sa lalong madaling panahon.

Ayon kay Agriculture Spokesman at Assistant Secretary Arnel de Mesa, umaasa silang maaaprubahan na ng  Food and Drug Administration ang pagpapalabas ng bakuna bago matapos ang taon.

Sa ngayon aniya ay monitored release pa lamang ang aprubado ng FDA, kaya’t gobyerno pa lamang ang pwedeng gumamit ng bakuna at hindi ang publiko.

Matatandaang sampung libong ASF vaccine ang binili ng pamahalaan para sa pagbabakuna sa Batangas, na inaasahan naman ng ahensyang matatapos sa ikatlong linggo ng Nobyembre. - sa panulat ni Laica Cuevas

Umapela si Senador Risa Hontiveros para sa sapat na pondo upang mapahusay ang disaster preparedness ng Pilipinas.

Sa deliberasyon ng 2025 General Appropriations Bill sa Senado, binigyang-diin ni Senador Hontiveros ang kahalagahan ng pagtiyak na may sapat na pondo ang National Disaster Risk Reduction and Management Council para sa pangangailangan ng bansa.

Ayon sa senador, bilang most disaster prone at climate vulnerable country sa buong mundo, dapat i-prayoridad ang kahandaan sa kalamidad at kakayahang maka-adapt sa epekto ng climate change.

Kasunod nito, hiniling ng mambabatas ang pagkilos ng pamahalaan at i-adjust ang 2025 national budget upang matugunan ang mga nasabing isyu. - sa panulat ni Laica Cuevas

Tiniyak ni bagong talagang Prosecutor General Richard Fadullon na mauungkat ang katotohanan sa pagkamatay ng mga biktima ng war on drugs campaign ng Duterte administration.

Ayon kay Atty. Fadullon, makikipagtulungan sila sa iba’t ibang ahensya ng pamahalaan dahil inaasahan nilang tataas pa ang unang datos na anim na libo ang namatay sa madugong giyera kontra droga.

Sa ngayon aniya ay sisikapin nilang mapanatag ang loob ng pamilya ng mga biktima at maipakitang hindi nakalilimutan ng pamahalaan ang kontrobersyal na kampanya ng nakaraang administrasyon.

Samantala, sinabi rin ni Prosecutor General Fadullon na walang katiyakan kung kailan matatapos ang imbestigasyon dahil depende pa ito sa ituturo ng ebidensya. - sa panulat ni Laica Cuevas

Balik-Pilipinas na ang 707 Overseas Filipino Workers at kanilang 49 na dependents mula United Arab Emirates.

Kahapon lamang nang makauwi ang ika-labing isang batch ng mga OFW sa tulong ng amnesty program ng  Department of Migrant Workers.

Patuloy naman ang panawagan ng DMW sa mga overstaying Filipino doon na samantalahin na ang programa hanggang katapusan ng taon.

Sa ilalim ng UAE amnesty program, pinapayagan ang overstaying Filipinos at iba pang repatriates na umalis ng bansa ng walang multa o anumang parusa, maliban na lamang kung may kinakaharap ang mga itong kasong kriminal. - sa panulat ni Laica Cuevas

Pinaaapura ng isang think tank sa Kongreso ang pagpasa sa site blocking bill upang makatulong sa pagtugon sa piracy sa Pilipinas.

Nabatid na ang Pilipinas ay kasalukuyang walang legislative mandate upang harangin ang mga sites na may pirated content kaya’t nagtutulungan lamang ang Intellectual Property Office of the Philippines (IPOPHL), National Telecommunications Commission (NTC), at mga internet service providers sa pagpapatupad ng stopgap measures upang harangin ang mga sites na may pirated content.

“We thus make an urgent call to our senators to act on the Site Blocking Bill, now pending before their chamber. This bill amends the existing Intellectual Property Code of the Philippines by enabling the IPOPHIL to shut down sites containing pirated content, thus allowing it to act swiftly in the fight against piracy,” wika ni Stratbase ADR Institute President, Prof. Dindo Manhit.

Sinasabing dalawang magkahiwalay na bills — Senate Bills 2150 at 2385 — ang kasalukuyang nakahain sa Senado upang amyendahan ang IP code at alisin ang mga umiiral na limitasyon upang masakop ang electronic at online content sa depinisyon ng pirated goods.

Ayon sa IPOPHL, ang pagrebisa sa 27-year-old IP code at pagmamandato sa mga awtoridad na i-disable ang access sa online sites na nanghihimasok sa copyrighted materials ay kanilang ikatutuwa, sinabing matagal na nilang isinusulong ang pagsususog nito at nakahandang ipatupad sa sandaling maipasa.

Samantala, noong 2022, ang Pilipinas ay nawalan ng tinatayang $700 million dahil sa piracy ng Filipino-made TV shows at movies, kung saan ang bansa ay pinangalanan bilang isa sa top consumers ng pirated content sa Asia, ayon sa YouGov 2022 Piracy Landscape Survey.

“Aside from the economic toll on creative workers and on the creative industry, piracy is a dangerous activity that compromises users’ security whenever they go to sites distributing pirated content. They stand to lose their assets, their privacy, and even be victimized and held liable because their identities have been used for criminal activities,” ani Manhit.

Napag-alaman na sa pagtaya ni IPOPHL Director General Rowel Barba, magkakaroon ang bansa ng $1 billion na revenue leakage sa 2027 kapag nagpatuloy ang suliranin sa online piracy.

Isiniwalat naman ng Philippine Statistics Authority (PSA) na kinukuha ng piracy ang 7.1 percent ng gross domestic product (GDP) ng bansa na nagreresulta sa pagkawala ng kita ng bansa at kabuhayan, at nagbabanta ring magpasok ng malware sa mga device na gumagamit ng pirated content, na maaaring maging daan para sa scams.

Posibleng abutin pa ng isang linggo ang pagsalba sa tumagilid na fuel tanker sa Batangas Port bunsod ng pananalasa ng Severe Tropical Storm Kristine noong nakaraang linggo.

Batay sa ulat ng Philippine Coast Guard, wala umanong ulat ng oil spill na nagmula sa nangyaring insidente.

Ayon kay Coast Guard Station Batangas Acting Commander, Captain Airland Lapitan, hinihintay muna nila ang plano ng salvor.

Gayunman tiniyak niya na i-e-evaluate nila ang gagawing plano upang matiyak ang kaligtasan sa gagawing operasyon.

Una nang sinabi ng manager ng Batangas Port, na nakapagsumite na sila sa PCG ng underwater survey sa capsized vessel. -sa panulat ni Alyssa Quevedo

Tinatayang higit labing-walong libong reports ng child violations ang naitala sa bansa noong nakaraang taon.

Batay sa ulat ng Philippine National Police-Women and Children Protection Center, mayroong 18,756 na naiulat na kaso ng child violation para sa taong 2023 kung saan 14,304 dito ay mula sa kasong rape at acts of lasciviousness.

Ayon kay CWC Executive Director Angelo Tapales, ang mga nasabing violations ay matagal ng ginagawa sa mga kabataan mula pa noong 2016.

Hinikayat rin ni Executive Director Tapales ang publiko na ireport ang mga kaso ng child abuse at iba pang uri ng paglabag sa mga karapatan ng mga kabataan sa Makabata helpline 1383.  – sa panulat ni Alyssa Quevedo

IPINANAWAGAN ng mga stakeholder ng creative at intellectual property (IP) industry sa Pilipinas ang pagpapaigting ng laban sa piracy sa gitna ng pagdiriwang ng National Anti-Piracy and Consumer Welfare Month ngayong Oktubre.

Sa pamamagitna ng Intellectual Property Office of the Philippines (IPOPHL), hinikayat ng grupo
ang mga Pilipino na tulungan ang mga artists at regulatory bodies na puksain ang pirated content para makatulong na protektahan ang industriya at ang kita ng bansa.

“A strong IP system promotes job creation and economic development. Piracy takes away the revenue of legitimate businesses, which affects the economy negatively and the consumers’ choices in the long run,” ayon sa IPOPHL.

“Piracy undermines the hard work of the individuals who bring original, high-quality goods and services to consumers. By choosing legitimate, IP-protected products, [it] shows support and appreciation of their hard work,” dagdag pa nito.

Nabatid na ang isang aspeto ng piracy na nais ding tugunan ng mga creatives at ilang mambabatas ay ang online piracy at ang financial losses na dinaranas ng industriya mula rito.

Sinasabing ang Pilipinas ay walang legislative mandate para harangin ang mga sites na may pirated content. Nagtutulungan lamang ang IPOPHL, ang National Telecommunications Commission (NTC), at ang internet service providers upang magkaroon ng stopgap measures para harangin ang mga sites na may pirated content.

Sa ngayon naman, dalawang magkahiwalay na bills, Senate Bills 2150 at 2385, ang nakahain sa Senado upang amyendahan ang IP code at alisin ang umiiral na mga limitasyon para masakop ang electronic at online content sa depinisyon ng pirated goods.

Matatandaan na noong 2022, ang Pilipinas ay nawalan ng $700 million dahil sa piracy ng Filipino-made TV shows at movies, kung saan ang bansa ay pinangalanan bilang isa sa top consumers ng pirated content sa Asia, ayon sa YouGov 2022 Piracy Landscape Survey.

Isiniwalat naman ni IPOPHL Director General Rowel Barba na sa kanyang pagtala, ang Pilipinas ay magkakaroon ng $1 billion na revenue leakage sa 2027 kapag nagpatuloy ang online piracy.

Pagbubunyag naman ng Philippine Statistics Authority (PSA), kinukuha ng piracy ang 7.1 percent ng gross domestic product ng bansa.

Nagiging sanhi ito ng pagkawala ng kita para sa bansa at ng kabuhayan, at nagbabanta ring mag-inflict ng malware sa mga device na gumagamit ng pirated content, na maaaring maging gateway para sa scams.

Nadiskubre na nahigitan umano ng mayoralty aspirant na si Sarah Discaya si Mayor Vico Sotto sa usapin ng pagtugon sa epekto ng Bagyong Kristine makaraang makita ang kanya-kanyang disaster response sa lungsod ng Pasig.

Ayon kay Ram Cruz, co-convenor ng advocacy group na Kilos Pasig, ito’y batay sa kanilang monitoring sa mga tumutulong sa libo-libong pamilya na naapektuhan nitong nagdaang bagyo.

Si Cruz at ang kanyang grupo ay masugid na taga-suporta ni Sotto noon pang 2019 nang una siyang umupong alkalde ng lungsod.

Gayunman, sa paparating na May 2025 mid-term elections ay mariing sinusuri ng grupo ni Cruz, na kinabibilangan ng iba’t ibang sektor, ang mga ginagawa at mga proyekto ng pamahalaang lungsod sa pamamahala ni Sotto, upang tuusin kung alin-alin ang mga natupad nitong pangako sa mga Pasigueño.

Sinasabing sinusubaybayan ng Kilos Pasig ang pagkilos ng makakatunggali ni Sotto na si Discaya kung katanggap-tanggap itong lingkod-bayan at kung tapat sa gawaing pagtulong noon pa man sa mga kapus-palad na taga-Pasig.

“Kahapong umaga lamang, habang tulog pa si mayor, ay nagpunta sa ilang evacuation centers si Discaya tulad ng Stella Maris, Barangay Maybunga Bliss, at Barangay Pinagbuhatan upang mamigay ng mga grocery, food packs, at ready-to-eat food galing sa ‘Kusina ni Ate Sarah’ para sa mga nasalanta ng bagyo,” pahayag ni Cruz, ayon sa monitor ng Kilos Pasig.

Ang programa ay nangyari umano mula umaga hanggang hapon habang nag-iikot ang ‘Ate Sarah’ mobile kitchen sa buong Pasig para mabigyan ng pagkain at malinis na tubig ang mga nasalanta.

Nabatid na pinasalamatan naman ni Discaya ang mga volunteer sa pagtulong sa mga biktima ng bagyo sa iba’t ibang barangay ng lungsod.

“Kahit walang pasok kahapon dahil Signal No. 2 ang Metro Manila ay pumasok sila para tumulong at mag volunteer sa pag-repack ng mga relief goods,” ayon sa ulat na ipinarating sa Kilos Pasig.

Batay naman sa isang Facebook video na in-upload naman ng netizen na si Steve ay bulto-butong umanong mga food at grocery packs pati na wheelchairs na galing sa kampo ni Discaya ang nakitang inihahanda bago pa nanalasa ang bagyo upang maipaabot at maibigay sa mga evacuees na Pasigueños.

“Alagang Ate Sarah, Kuya Curlee para sa Pasigueño sa patuloy na pag repack ng relief goods para sa mga nabaha nating mga kababayan sa Pasig. Kaya po antabayanan na lang po sa inyong lugar ang agarang paghatid tulong ni Ate Sarah at Kuya Curlee,” sabi ni Steve sa kanyang FB post.

Samantala, sa kabilang banda naman ay naipost ng Pasig Information Office ang umano’y pag-inspection at pagkaway-kaway ni Mayor Sotto sa mga evacuation centers ng lungsod upang makapaghanda sa pagtama ng bagyo.

Sabi pa ng Pasig City FB page, inikot-ikot umano ng alkalde ang paghahanda ng mga barangay officials sa posibleng kalamidad na dulot ng bagyong Kristine.

Hinikayat din ni Sotto ang mga Pasigueño na laging bitbitin ang kanilang mga ‘Pasig Go Bag’ sa oras na kinakailangan nilang lumikas, pero wala umano itong maisagot sa mga pangangailangan ng Pasigueñong mailagay sa evacuation bag.

Napag-alaman na may mga puna pang naiparating sa Kilos Pasig na hindi umano naramdaman ang materyal na tulong ni Sotto kasi panay lang ang ikot-ikot nito at kaway-kaway sa kasagsagan ng masamang panahon.

Batay sa DTI 2024 Rankings of Highly Urbanized Cities under the Cities and Municipalities Competitive Index, mula sa 4th place nito noong 2019 ay bumaba sa 10th place ang Pasig sa kategoryang government efficiency na tumutukoy sa kalidad at maaasahang government services at support.

Buhat naman sa 10th place ay naging 12th place ang lungsod sa resiliency category.

Sa kabilang banda, ginamit din ng mga netizens ang social media bilang daan upang tawagin ang pansin ng Pasig local government unit upang maipaabot ang mensahe ng pangangailangan ng rescuers sa kasagsagan ng bagyo.

Lantaran ang pagtawag ng mga netizens sa Pasig LGU na magpadala ng service vehicles sa iba’t ibang bahagi ng lungsod para sa mga stranded na pasahero, pero wala umanong agarang tugon.

Giit pa ng Kilos Pasig, nauna nang nagpadala ng coaster buses at trucks si Discaya kasama ang kanilang fire and rescue volunteers upang sunduin at tulungan ang mga stranded passengers mula Pasig palengke area, Shaw Boulevard, A. Mabini Street, Meralco Avenue, Caruncho Avenue, Urbano Velasco Avenue, San Aguatin Avenue at kalye Eusebio papuntang Pinagbuhatan.

Sang-ayon naman sa datos ng Kilos Pasig mula sa charity foundation ng mga Discaya, umabot sa kabuuang 1,267 pamilya, o 4,680 Pasigueños ng 17 sa 30 barangays ng lungsod ang naabot ng ayudang bigas at grocery items mula sa pamilya Discaya sa loob lamang ng higit isang araw nilang disaster response.

Mahalagang bigyan ng proteksyon at tamang pasahod ang mga manggagawa tuwing may kalamidad, tulad ng epekto ng mga nakaraang bagyo at ng Hanging Habagat.

Giit ng Trabaho Partylist, tututukan nila sa Kongreso ang mga hakbang na magbibigay ng dagdag na proteksyon sa mga manggagawa sa panahon ng sakuna, kabilang ang panukalang calamity pay para sa mga empleyadong napipilitang pumasok sa trabaho sa gitna ng bagyo, at iba pang uri ng assistance para sa labor sector.

Sabi ng grupo, mahalagang maipasa ang mga ganitong panukala upang masiguro na ang mga manggagawa ay may sapat na seguridad at suporta, hindi lamang sa normal na panahon, kundi lalo na sa oras ng sakuna.

Bukod dito, ayon sa Trabaho, mahalaga rin ang patuloy na pagpapaalala ng Department of Labor and Employment (DOLE) sa mga employers hinggil sa kanilang obligasyon na pangalagaan ang seguridad at kapakanan ng kanilang mga empleyado sa panahon ng sakuna.

Tinukoy ng grupo ang Labor Advisory No. 17, series of 2022, na nagbibigay gabay sa mga kumpanya tungkol sa pagsuspinde ng trabaho dahil sa masamang panahon.

Batay sa naturang advisory, ang mga empleyadong nagtrabaho nang hindi bababa sa anim na oras bago suspendihin ang operasyon ay dapat makatanggap ng buong sahod para sa araw na iyon.

Sinasabing kung mas maiksi ang oras ng trabaho, ang empleyado ay tatanggap ng “proportionate wage” batay sa mga oras na siya ay nagtrabaho.

Sa mga pagkakataong hindi makapasok sa trabaho dahil sa kalamidad, maaari umanong hindi makasahod ang manggagawa.

Subalit iginiit ng Trabaho Partylist na hindi dapat ito maging dahilan para sila ay maparusahan ng kanilang mga kumpanya.