EXPLAINERS

Posible para kay Senator Cynthia Villar ang pagbaba ng presyo ng bigas sa P20 per kilo sa 2024 na alinsunod sa plataporma ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr.

Para kay Sen. Villar, magiging posible ang P20 per kilong bigas sa pamamagitan ng maayos na implementasyon ng Rice Tariffication Law at Rice Competitiveness Enhancement Fund (RCEF).

Sa ilalim ng Rice Law o Republic Act 11203, tinanggalan ang National Food Authority (NFA) ng regulatory at import licensing issuance functions. Tanging private Tariffication sectors lang ang pinapayagang mag-import ng bigas na pinapatungan naman ng taripa. Tumutukoy ang taripa sa buwis na ipinapatong ng isang bansa sa mga produktong inaangkat mula sa ibang bansa.

Kasalukuyang 35% ang minimum tariff na ipinapatong sa imported rice. Matatandaang hindi pinayagan ni Pangulong Marcos ang panukalang pababain ito dahil mas mae-engganyo ang retailers na mag-angkat na lang kaysa direktang bumili sa mga magsasaka. Para sa Pangulo, rice importers lang ang makikinabang sa pagpapababa ng taripa at hindi ang mga magsasakang Pilipino.

Samantala, mula naman sa nakolektang taripa ang RCEF. Ginagamit ito para sa mga programang nakatuon sa pagpapataas ng ani at pagpapalaki ng kita ng mga magsasaka. Mayroon itong target collection na P10 billion kada taon.

Noong 2022, nakakalap ng P22.7 billion na taripa ang pamahalaan. Imbes na i-remit sa Bureau of the Treasury (BTr), inilabas ni Pangulong Marcos ang sobrang pondo na P12.7 billion upang mamahagi ng P5,000 na ayuda sa mahigit 2.3 milyong magsasaka.

Una nang naipatupad sa Cebu ang pagbebenta ng P20 per kilong local rice. Ayon kay Pangulong Marcos, “may chance lagi” ang pagkakaroon ng P20 per kilong bigas sa bansa. Ito ay sa oras na maging stable na ang produksyon ng palay.

Hindi man agad bababa sa bente pesos ang presyo ng bigas dahil sa mga isyung kinakaharap ng sektor ng agrikultura, hindi ibig sabihing imposible na itong mangyari; lalo na at kamakailan lang, pasado na sa third and final reading ang Senate Bill 2432 o Anti-Agricultural Economic Sabotage Act na magpapataw ng mas mabigat na parusa laban sa mga nananabotahe ng ekonomiya, gaya ng smugglers at hoarders.

Sa maayos na implementasyon ng mga batas at programang pang-agrikultura at patuloy na suporta sa mga magsasaka, magiging posible ang pagkakaroon ng sapat at abot-kayang pagkain para sa bawat Pilipino.

Sa inauguration ng Balbalungao Small Reservoir Irrigation Project (BSRIP) sa Lupao, Nueva Ecija nitong December 13, 2023, inutusan ni Pangulong Ferdinand ‘Bongbong’ Marcos Jr. ang Department of Agriculture (DA) at ang National Irrigation Administration (NIA) na tapusin agad ang pagtatatag ng irrigation facilities at iba pang supporting structures nito.

Ayon kay Pangulong Marcos, kailangang makumpleto ang lahat ng water-related projects hanggang sa April 2024 bilang paghahanda sa epekto ng El Niño.

Tumutukoy ang irigasyon sa pagsusuplay ng kontroladong dami ng tubig sa lupa na makatutulong sa paglago ng mga pananim. For over 5,000 years, itinuring na itong mahalagang aspeto ng agrikultura.

Noong una, ginawa ang BSRIP upang palakasin ang produksyon ng palay sa Nueva Ecija na kilala rin bilang Rice Bowl of the Philippines. Pero ngayon, mahalaga na rin ito upang mapigilan ang paglala ng epekto ng El Niño.

Tinatayang aabot sa 562 farmers ang matutulungan ng BSRIP. Kaya naman upang lubusang mapakinabangan, iniutos ni Pangulong Marcos sa DA at NIA ang maagang pagtapos sa iba pang facilities ng naturang proyekto, gaya ng hydropower at watershed components.

Ayon sa Department of Science and Technology (DOST), 65 na probinsya sa buong bansa ang posibleng makaranas ng drought. Maituturing na drought kung nabawasan ang average rainfall sa lugar ng more than 60% sa tatlong magkakasunod na buwan.

Anim na probinsya naman ang maaaring magkaroon ng dry spell. Ito ang kondisyon kung saan nabawawasan ng 21% to 60% ang pag-ulan sa tatlong magkakasunod na buwan.

Dahil sa paghina ng ulan dulot ng El Niño, hindi na dapat umasa dito ang mga magsasaka. Upang tiyakin ang patuloy na paggalaw sa sektor ng agrikultura, kailangan ang tamang paggamit ng irrigation system. Sa wastong paggamit ng irigasyon, makakatipid ang mga magsasaka sa tubig na siyang titiyak sa tuloy-tuloy na supply ng pagkain.

Ayon kay Pangulong Marcos, nakapag-generate na ang pamahalaan ng 25,000 hectares ng new irrigation areas. By 2028, target nilang makapagpatayo pa ng higit sa 275,000 hectares ng bagong irrigation areas at makapag-restore ng 80,000 hectares ng existing irrigation areas.

Sinisikap ng administrasyon na gawin ang lahat upang mapaghandaan ang tagtuyot, pero panawagan ni Pangulong Marcos, dapat pa rin makipagtulungan dito ang bawat Pilipino.

Inaasahang magtatagal ang El Niño sa bansa hanggang sa pagtatapos ng second quarter ng 2024.

Dahil dito, mas pinaigting ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang mga aksyon kontra sa El Niño phenomenon.

Ayon sa Department of Science and Technology (DOST), 65 na probinsya sa buong bansa ang posibleng makaranas ng drought o mahabang panahon ng mahinang pag-ulan.  Anim naman ang maaaring makaranas ng dry spell.

Sa isang sectoral meeting na ginanap sa Malacañang noong December 12, 2023, iniutos ni Pangulong Marcos ang pagbuo ng Task Force El Niño. Pamumunuan ito ng National Disaster Risk Reduction and Management Council (NDRRMC) sa ilalim ng Office of the President (OP). Task Force ang titiyak sa sapat na supply ng tubig at energy resources hanggang sa susunod na taon.

Hinati naman sa limang sektor ang comprehensive strategy para labanan at pagaanin ang epekto ng tagtuyot. Based sa updated National Action Plan for El Niño, ang mga plano at aktibibad na ito ay para sa mga sektor ng water security, food security, power security, health security, at public safety.

Titiyakin ng water security at food security sectors ang pagkakaroon ng sapat na tubig at pagkain. Sa energy security sector naman, mababawasan ang power interruptions. Pipigilan naman ang paglaganap ng mga sakit at aksidente na dulot ng El Niño sa mga sektor ng health security at public safety.

Bukod dito, nais ng Pangulo na magkaroon ng malawak na information campaign para paalalahanan ang publiko na magtipid ng resources, lalo na ng tubig at kuryente.

Samantala, ipinag-utos na rin ni Pangulong Marcos na siguruhin ang maagang pag-aabot ng tulong sa mga apektadong lugar. Matatandaang kamakailan lang, tiniyak ng National Economic and Development Authority (NEDA) sa mga magsasaka at mangingisda na mabibigyan sila ng cash aid upang maibsan ang inaasahang epekto ng El Niño.

Inatasan naman ng Pangulo ang Department of Agriculture (DA) na paigtingin ang production support sa mga lugar na hindi masyadong maaapektuhan ng El Niño. Para stable pa rin ang produksyon ng pagkain sa bansa, sa kanila ita-target ang suporta dahil hindi naman sila lubhang maaapektuhan ng tagtuyot. Ayon nga kay NEDA Undersecretary Rosemarie Edillon, kahit magkaroon ng El Niño, masisiguro nitong may pagkain pa rin tayo.

Sabi ni DOST Secretary Renato Solidum Jr., may indikasyon na maihahambing ang mararanasang El Niño sa bansa sa itinuring na worst El Niño event noong 1997 hanggang 1998 kaya naman sinisikap ng administrasyong Marcos na gumawa ng mga konkretong plano at polisiya upang masiguro na handa ang Pilipinas sa weather phenomenon na ito.

Mas palalakasin ng Department of Agriculture (DA) at Department of the Interior and Local Government (DILG) ang implementasyon ng “Halina’t magtanim ng Prutas At Gulay, Kadiwa Ay Yaman, Plants for Bountiful Barangays Movement” (HAPAG KAY PBBM) program. Target ng nasabing programa na tiyakin ang food security sa bansa.

Nais ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na malutas ang mga isyu sa food supply, kaya naman inilunsad ng administrasyon niya ang isang localized agriculture production program.

Sa pamamagitan ng urban and peri-urban agriculture at community engagement, makakamit ng bansa ang pagkakaroon ng access sa sariwa, ligtas, at abot-kayang pagkain.

Naging posible ang HAPAG KAY PBBM program dahil sa pagsasama ng dalawang inisyatiba ng pamahalaan sa urban agriculture: ang “Halina’t magtanim ng Prutas At Gulay” (HAPAG) sa Barangay Project ng DILG at “Green Revolution 2.0: Plants for Bountiful Barangays Movement” (PBBM) ng DA.

Ayon kay DA Senior Undersecretary Domingo Panganiban, mapaiigting ng joint collaboration ng dalawang ahensya ang kapasidad ng mg barangay na magkaroon ng sustainable agriculture.

Sa ilalim ng HAPAG KAY PBBM program, magbibigay ang DA ng technical assistance, seeds, fertilizers, at pesticides bilang tulong sa mga barangay at magsasaka.

Palalawigin naman ng DILG ang training at support sa barangay officials sa pagpapatupad ng programa at paghikayat sa kanilang mga residente na lumahok dito.

Sisiguraduhin din sa HAPAG KAY PBBM program ang pangangalaga sa kalikasan sa pamamagitan ng paggamit ng eco-friendly urban agriculture practices and technologies gaya ng aeroponics, container gardening, aquaponics, fruit-bearing tree planting, hydroponics, square-foot gardening, at vertical gardening.

Samantala, hinimok naman ni Pangulong Marcos ang publiko na suportahan at lumahok sa nasabing programa, para na rin makatulong sa mga komunidad na makabangon mula sa mga isyung kinakaharap ng sektor ng agrikultura.

Sisikapin ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na agarang ipasa ang ilang mga panukalang batas na magpapatibay sa cybersecurity ng bansa.

Noong November 28, 2023, nakipagpulong ang Pangulo sa Private Sector Advisory Council (PSAC) upang pag-usapan ang mga plano sa digital infrastructure. Dito, iminungkahi ng PSAC na i-certify as priority legislation ang tatlong panukala na alinsunod sa Philippine Digital Transformation Framework.

Una sa mga panukalang ito ang Senate Bill 1365 o Cybersecurity Act. Layon ng Cybersecurity Act na palakasin ang National Cybersecurity Inter-Agency Committee (NCIAC). Matatandaang noong November 15, 2019, nilagdaan ni dating Pangulong Rodrigo Duterte ang Executive Order No. 95 na nag-reorganize sa naturang komite.

Binubuo ang National Cybersecurity Inter-Agency Committee ng Executive Secretary bilang chairperson at Department of Information and Communications Technology (DICT) Secretary bilang co-chair. Bukod sa pagpapalakas dito, patataasin din ng Cybersecurity Act ang cybersecurity resilience ng bansa.

Isa pang panukalang batas na inirekomendang paspasan ang Senate Bill 2039 o Anti-Money Mule and Financial Fraud Act na layong ipagbawal ang money mules at iba pang fraudulent acts sa bank accounts, e-wallets, at iba pang financial accounts. Tumutukoy ang money mules sa mga taong ginagamit ng mga kriminal upang magtago ng pera na galing sa ilegal na gawain. Kadalasan silang nakakakuha ng komisyon dito.

Bahagi ang Anti-Money Mule and Financial Fraud Act sa pagsisikap ng pamahalaan na gawing ligtas ang online services para sa publiko.

Samantala, layon naman ng Senate Bill Nos. 2150 and 2385 o ng Online Site Blocking Act na protektahan ang creative industry at consumers laban sa online content piracy sa pamamagitan ng pag-block sa websites na nagpapakita ng pirated content.

Ayon sa ulat ng DICT, ikaapat ang Pilipinas sa buong mundo sa may pinakamaraming kaso ng cyberattacks na may 3,000 cyber incidents mula 2020 hanggang 2022.

Bilang pagsisikap na mapaigting ang cybersecurity sa bansa, nangako si Pangulong Marcos na pagtatrabahuan niya ang mga nabanggit na panukalang batas, para na rin mapanatiling ligtas ang Filipino netizens.

Mahilig ka bang mag-add to cart? Kung oo, good news, dahil nilagdaan na ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang batas may layong maiwasan ang scam sa online transactions. Ito ang Internet Transactions Act (ITA).

Malaki ang naiaambag ng e-commerce sa ekonomiya ng bansa. Tumutukoy ang e-commerce sa paraan ng pagbili at pagbenta ng products and services online.

Maraming kinakaharap na hamon ang e-commerce, kaya naman kinakailangang magkaroon ng legal framework upang maprotektahan ang consumers at mapalakas ang micro, small, and medium enterprises (MSMEs).

Dito papasok ang ITA o Republic Act No. 11967.

Magbibigay ang ITA ng seguridad at suporta sa lahat ng stakeholders na involved sa e-commerce transactions. Layon nitong makapag-establish ng safe platforms kung saan matitiyak ang transparency at efficiency sa online transactions.

Higit pa rito, masisiguro ng batas na ito na magkakaroon ng trust sa pagitan ng online merchants at consumers na mas magpapatibay at mas magpapaunlad sa e-commerce ng bansa.

Sa bisa ng ITA, itatatag ang E-commerce Bureau (ECB) sa ilalim ng Department of Trade and Industry (DTI).

Inatasan ang ECB na protektahan ang digital consumers at merchants sa pamamagitan ng fair business practices at effective mechanisms for dispute resolution. Sila rin ang magiging in-charge sa pagbuo ng mga patakaran at sa pagtiyak na rehistrado ang digital platforms at online merchants.

Para kay Pangulong Marcos, naipapakita ng pagpasa ng ITA ang commitment ng bansa sa pagsulong ng digital economy.

Naniniwala naman ang primary sponsor nito na si Senator Mark Villar na sa pagpapatupad ng ITA, magiging scammer-free na ang Pilipinas.