Drew Nacino

Inatasan na ni Pangulong Bongbong Marcos, Jr. ang mga ahensya ng gobyerno at local government units na i-maximize ang government assets para sa search and rescue at relief operations sa mga lugar na apektado ng malakas na lindol sa Northern Luzon.

Sa press briefing sa Bangued, Abra na pinangunahan ni Pangulong Marcos, ipinag-utos nito sa national government agencies na makipag-tulungan sa mga local government upang hindi magkalituhan.

Partikular na pinatututukan ng punong ehekutibo ang pag-i-inspeksyon ng imprastraktura, gusali at mga bahay na dapat anyang magkatuwang na isagawa ng national at local government agencies.

Nais din ng pangulo na matiyak ng mga ahensiya na ligtas ang mga ospital upang hindi mabalam ang operasyon nito sa gitna ng mga kalamidad o anumang emergency.

“Labis na ang pagkabahala” ng Department of Health sa pag-lapse ng Vape Bill bilang isang batas.

Ito ang inamin ng DOH makaraang ibabala na lalong magiging abot-kamay na ng mga publiko, partikular ng mga kabataan, ang pagbili ng vape at novel tobacco products dahil sa vape law.

Ang nasabing batas ay maaaring magresulta sa mas mataas na bilang ng magkakasakit o mamamatay.

Sa kabila nito, tiniyak ng kagawaran sa publiko na asahan na ang mas mahigpit na implementasyon ng mga umiiral na tobacco prevention at control measures.

Makikipag-tulungan din ang DOH Sa iba pang ahensya ng gobyerno at mga local government unit sa pagbalangkas ng implementing rules and regulations ng vape law.

Sa ilalim ng naturang batas, maaari nang bumili o gumamit ng e-cigarettes at iba pang vaping products ang mga 18 anyos pataas kumpara.

Naglaan na ang Department of Migrant Workers (DMW) ng P20-milyong assistance fund para sa mga pamilya ng overseas filipino workers na apektado ng magnitude 7 na lindol sa Northern Luzon.

Inihayag ni DMW Secretary Susan “Toots” Ople na prayoridad ang mga pinaka-apektadong lugar batay sa damage assessment report ng National Disaster Risk Reduction and Management Council.

Inisyal pa lamang anya ang nasabing halaga habang kanya na ring inatasan ang Overseas Workers Welfare Administration na agarang sumaklolo at magkaloob ng iba pang uri ng tulong.

Maaari namang magsumite ng aplikasyon para sa DMW financial aid sa pinakamalapit na OWWA regional office.

Kailangan lamang magpakita ng katibayan na mayroong isang kapamilya na nagtatrabaho sa ibang bansa.

Umakyat na sa 164 na paaralan ang nagtamo ng pinsala bunsod ng magnitude 7 na lindol sa Luzon.

Kinumpirma ni Department of Education Spokesman Michael Poa na aabutin ng P940-million ang kailangan para sa rehabilitasyon ng mga napinsalang paaralan.

Bagaman magsisimula na sa August 22 ang school year 2022 – 2023, aminado si Poa na wala pang desisyon ang DepEd kung ipagpapaliban ito o hindi, partikular sa mga lugar na naapektuhan ng lindol.

Pinag-aaralan na anya ng kagawaran ang paglalagay ng temporary learning spaces o mga “tent-type spaces” na maaaring magsilbing pansamantalang classrooms.

Karamihan sa mga napinsalang paaralan ay matatagpuan sa Regions 1, 2, 3 at Cordillera Administrative Region, lalo sa lalawigan ng Abra na sentro ng pagyanig.

Hinimok ng OCTA Research Group ang Department of Health na isama ang mga positibong resulta mula sa antigen tests sa tally ng covid-19 cases.

Iginiit ni OCTA Research Fellow Dr. Guido David na ang hindi pagbilang sa mga resulta ng antigen ang sanhi ng “underreported” cases.

Ikinumpara ni David ang testing sa Metro Manila, na umabot na sa 100,000 mula sa nakaraang surge, sa 300 noong delta surge noong Agosto 2021 at 400 sa unang omicron surge noong Enero.

Ayon kay David, hindi umaakyat sa baseline level na 100 ang testing, dahil mas marami na ang gumagamit ng antigen tests kaya’t mayroong mga under-reported na kaso ng covid.

Nauna nang ihayag ng DOH na hindi nito binibilang ang mga resulta ng antigen tests sa daily tally at tanging rt-pcr o swab tests ang kasama sa official covid-19 numbers.

Ito’y dahil hindi lahat ng positibong resulta ay maituturing na kwalipikado para mapabilang sa official case count at karaniwan na ang false positives sa antigen testing.

Tinalakay na ng Land Transportation Franchising and Regulatory Board (LTFRB) ang petisyon ng mga public utility bus operator na itaas ang minimum na pasahe.

Kabilang sa mga humihirit ng dagdag-pasahe ang southern Luzon Bus Operators Association, nagkaisang samahan ng nangangasiwa ng panglalawigang bus sa Pilipinas at Samahang Transport Operators ng Pilipinas.

Nakasaad sa kanilang petisyon na gawing P20 ang minimum fare para sa unang limang kilometro sa air-conditioned buses mula sa kasalukuyang P13 at P3.40 para sa karagdagang kilometro.

Humihiling din ang mga nasabing operator ng P15 increase sa ordinary bus mula sa kasalukuyang P11 at P2.70 para sa karagdagang kilometro.

Para sa provincial buses, inihirit naman nila ang P15 minimum fare sa ordinary buses na may P2 charge per kilometer; P2.50 per kilometer para sa regular air conditioned buses;

P2.60 centavos per kilometer para sa de luxe; P2.70 per kilometer para sa super de luxe habang P3.60 per kilometer para sa luxury.

Ipinunto ng mga operator na nabawasan ang mga PUB na nag-o-operate dahil sa oil price hike.

Inihayag naman ni LTFRB Chairperson Cheloy Garafil na bagaman naiintindihan nila ang sentimyento ng mga pub operator, dapat maging balanse ang dagdag-pasahe sa kakayahan ng mga commuter.

Muling pina-alalahanan ng Phivolcs ang mga naapektuhan ng malakas na lindol sa Luzon na suriin munang maigi ang mga gusali at bahay bago muling gamitin, lalo’t inaasahan pa ang aftershocks.

Ayon sa Phivolcs, kabilang sa mga dapat inspeksyunin agad ang biga, poste, sahig at pader at kung maliliit lamang ang bitak ay hindi ito dapat ikabahala.

Gayunman, sakaling makakita ng malalaking basag sa poste, lumundo ang biga, humilis na ang pader o malaki ang inilubog ng sahig, pinayuhan ng ahensya ang mga may-ari ng gusali o bahay na tumawag agad ng engineer.

Ito’y upang masuring maigi ang bahay o gusali at mapalakas ang istruktura laban sa anumang pagyanig kung kinakailangan.

Ipina-alala rin ng Phivolcs at mga structural engineer na mahalagang sumunod sa National Structural Code of the Philippines 2015 ang mga nagtatayo ng gusali at bahay upang matiyak na hindi ito agad masisira, kahit tumama ang magnitude 7 na lindol, tulad ng “the big one” na nagbabanta sa Metro Manila.

Aabot sa P408-million na halaga ng shabu ang nasabat ng mga otoridad mula sa isang lalaki sa lungsod ng San Fernando, Pampanga, kahapon.

Arestado sa inilargang buy-bust operation ang suspek na kinilalang si Hernani Cosumo, 31 anyos, residente ng Barangay Bagumbong, Caloocan City.

Dakong alas-2 ng hapon nang isagawa ng PNP-Drug Enforcement Group-NCR ang operasyon sa tapat ng mega station sa bahagi ng North Luzon Expressway, Barangay San Felipe.

Ayon kay PNP OIC, Lt. Gen. Vicente Danao, nakumpiska mula kay cosumo ang nasa animnapung kilo ng shabu na isinilid sa tea bag sa loob ng Hyundai Starex van na may plakang YFU-655.    

Kabilang anya si Cosumo sa mga notorious drug pusher na nag-o-operate sa Metro Manila, Central Luzon at Calabarzon.

Nahaharap ang suspek sa kasong paglabag sa R.A. 9165 o Comprehensive Dangerous Drugs Act of 2002 at kasalukuyang nakapiit sa Camp Bagong Diwa, Taguig City.

Balik-Abra si DSWD Secretary Erwin Tulfo upang ipagpatuloy ang pamamahagi ng tulong sa mga pinaka-apektadong residente ng malakas na lindol sa Abra.

Ayon kay Secretary Tulfo, pinaka-malubhang nakaranas ng pagyanig ang bayan ng laganilang na sentro ng lindol, bukod pa sa ilang lugar na isolated.

Babalikan anya nila ngayong araw ang mga nasabing lugar upang matiyak na mahahatiran ng tulong ang mga residenteng nawalan ng tirahan.

Samantala, bukod sa mga food supplies, mamamahagi rin ang kagawaran ng mga temporary shelters para sa mga biktima ng kalamidad.

Magsasagawa ng damage assessment ngayong araw ang local government ng Vigan City sa Ilocos Sur matapos maapektuhan ng magnitude 7 na lindol ang lalawigan, kahapon.

Ayon kay Mayor Jose “Bonito” Singson, partikular nilang aalamin kung gaano kalaki ang pinsala ng lindol sa mga lumang gusali, tulad ng mga simbahan, lalo’t nagpapatuloy ang mga aftershock.

Samantala, nagpapasaklolo naman si Singson sa national government maging sa mga engineer at architect para sa rehabilitasyon ng mga nawasak na historical building.

Mahalaga anya ang mga nasabing gusali sa sektor ng turismo na isa sa mga pangunahing revenue source ng lungsod.