Drew Nacino

Naniniwala ang grupo ng mga power producer sa bansa na kakakayaning ibaba muli ang uma-alagwang singil sa kuryente sa pamamagitan ng implementasyon ng ilang hakbang na magpapahintulot sa mas maraming power generators at investors na pumasok sa local market.

Inihayag ng Philippine Independent Power Producers Association (PIPPA) na maaari ring tapyasan ang power costs kung tutugunan ang transmission connection at congestion issues, papaspasan ang transmission projects at pagresolba sa right-of-way issues.

Ayon kay PIPPA President, Atty. Anne Estorco-Montelibano, ang Cebu-Negros Power Interconnection ang nag-lilimita sa daloy ng kuryente mula Negros-Panay patungong Cebu at iba pang bahagi ng Visayas at Luzon, na nagreresulta sa 50 hanggang 90 megawatt na kakulangang supply.

Dapat din anyang makumpleto ang Cebu-Magdungo 230 kilovolt line; Bataan transmission lines mula Mariveles hanggang New Hermosa; New Hermosa hanggang San Jose at TUY Substation Project.

Bukod dito, isinulong ng PIPPA ang Mindanao-Visayas Interconnection Project upang magamit ng ibang rehiyon ang oversupply ng kuryente sa Mindanao, lalo’t lumalaki ang demand sa Luzon at Visayas.

Nangangamba ang Puerto Princesa City Local Government sa Palawan sa posibleng maranasang power crisis matapos ihayag ng Delta P. Incorporated na magsususpinde ito ng operasyon sa katapusan ng buwan.

Dahil ito sa hindi umano nababayarang Universal Charge for Missionary Electrification (UCME) subsidy ng National Power Corporation (NAPOCOR) sa Delta na umaabot na sa mahigit 500 million pesos.

Agarang nagpatawag ng pulong nitong Martes, Setyembre 13, si Mayor Lucilo Bayron kasama ang ilang opisyal ng city government, tulad ni Cong. Edward Hagedorn, mga kinatawan ng NAPOCOR, Palawan Electric Cooperative (PALECO) at mga negosyante sa lungsod.

Ito’y upang talakayin ang mga hakbang na maaaring gawin upang mapigilan ang naka-umang na shutdown ng Delta na isa sa mga power provider ng paleco.

Nakipagpulong din si Bayron sa pamunuan ng nasabing power provider kasama ang mga taga-PALECO at lumiham na rin ang alkalde sa NAPOCOR subalit wala pang tugon ang ahensya.

Aminado naman si City Administrator, Atty. Arnel Pedrosa na hindi lamang ang Delta P ang may ganitong problema dahil maging ang iba pang independent power producer sa lungsod ay may sisingilin din umanong UCME sa NAPOCOR.

Samantala, inihayag ni Vicky Monette Basilio ng PALECO na 20 megawatts ang mawawala o mababawas sa supply ng kuryente sa lungsod at lalawigan kung tuluyang hihinto sa operasyon ang Delta P.

Tutol ang isang grupo ng mga magsasaka sa plano ng gobyernong mag-angkat ng 150,000 metric tons ng asukal upang matugunan ang kakulangan sa supply at maibsan ang mataas na presyo nito.

Ayon kay Kilusang Magbubukid ng Pilipinas Chairperson Emeritus at dating Agrarian Reform Secretary Rafael Mariano, magsasabay ang pag-aangkat ng asukal sa milling season na nagsimula ngayon lamang buwan.

Wala anyang dahilan para mag-issue pa ng Sugar Order 2 sa pag-angkat ng 150,000 metric tons, lalo kung inaasahang darating ito sa Nobyembre.

Ipinunto ni Mariano na operational na ang karamihan ng mga sugar mill at sapat na ang locally produced na asukal sa kailangang supply ng bansa.

Naniniwala ang dating kalihim na wala namang magiging epekto sa presyo sa merkado ang aangkating asukal.

Samantala, pinuna rin ng grupo ni Mariano ang kawalan ng sugar inventory ng gobyerno.

Aabot sa P1 billion ang maaari umanong mawala sa annual revenues ng pamahalaan dahil sa pagpapatupad ng isang taong moratorium sa land amortization at interest payments sa mga benepisyaryo ng comprehensive agrarian reform program.

Ito ang inamin ni Agrarian Reform Undersecretary Marilyn Barua-Yap sa kabila ng nasa 655,000 na benepisyaryong makikinabang sa Executive Order 4 ni Pangulong Bongbong Marcos.

Ayon kay Barua-Yap, pinagbatayan nila sa nasabing bilang ang datos mula sa Land Bank of the Philippines at Department of Finance.

Gayunman, maliit lamang anya ang magiging epekto nito sa pamahalaan, lalo’t malaking tulong naman ito sa mga magsasaka.

Batay sa datos, ang nasabing halaga ay katumbas lamang ng .03% ng annual revenues.

“All systems go” na ang Commission on Elections sa isasagawang plebisito sa Maguindanao bukas, Setyembre a – disi syete.

Pagtitibayin sa plebesito ang batas na maghahati sa Maguindanao sa dalawang probinsya, ang Maguindanao del Norte at Maguindanao del Sur.

Mayo noong isang taon nang lagdaan ni dating Pangulong Rodrigo Duterte ang Republic Act 11550 na maghahati sa Maguidanao sa dalawang probinsya.

Ayon kay Maguindanao Election Supervisor Atty. Udtog Tago, nasa 818,790 voters ang magpapasya kung hahatiin o hindi sa dalawa ang nasabing lalawigan.

Naglaan na anya ang Comelec ng 501 voting centers na may 1,906 clustered precincts at kayang mag-accommodate ng 600 voters.

Magiging manual ang botohan at bilangan sa halip na gumamit ng automated election system.

Maaari lamang bumoto hanggang alas tres ng hapon habang inaasahan ng poll body ang mga resulta hanggang alas diyes ng gabi.

Hinimok ng grupo ng mga agricultural stakeholders ang gobyerno na bawasan muna ang pag-angkat ng bansa ng mga produktong agrikultural.

Ito’y dahil na rin sa humihinang halaga ng piso kontra dolyar na dahilan upang bayaran ng mas mahal ang inaangkat na mga produkto.

Kamakailan lamang ay bumagsak sa all-time low level ang halaga ng piso laban sa U.S. dollar.

Ayon sa Philippine Rural Reconstruction Movement, United Broiler Raisers Association at Tugon Kabuhayan, hindi pabor sa gobyerno ang mahinang piso, dahil labis na umaasa ang Pilipinas sa imported goods, mula sa langis hanggang sa finished agri-products.

Bukod dito ay apektado rin umano ang sektor ng agrikultura sa Pilipinas dahil mas mahal ang fertilizer at raw materials sa international market.

Ito rin anila ang dahilan kaya’t nangangailangan ng suporta ang local producers mula sa gobyerno at isang paraan dito ay magbawas ng mga inaangkat na agricultural products.