Hannah Oledan

Nasa 15-M Pilipino ang nanganganib na magkaroon ng oral diseases gaya ng oral cancer dahil sa patuloy na paninigarilyo.

Ayon sa Health Advocate Group na Health Justice Philippines, batay sa 2021 Global Adult Tobacco survey, sa Pilipinas ay nasa 19.5% o 15.1 million ang tobacco users na edad 15 pataas kung saan 14.4 million sa kanila ang naninigarilyo ng mga produktong tabako.

Sinabi pa ng grupo, 3.9% lang ng mga kasalukuyang naninigarilyo ang huminto sa bisyo habang 63.7% ay nagpaplano pa rin.

Hinikayat naman ng grupo ang mga tobacco users na itigil na ang kanilang bisyo at i-improve ang kanilang oral hygiene upang mapanatili ang magandang ngipin, gums at dila at upang maiwasan ang pagkakaroon ng mabahong hininga.

Handa na ang Commission on Elections para sa 2023 Barangay at Sangguniang Kabataan Elections na nakatakda sa October 30.

 Ayon kay Poll Chairman George Garcia, nasa 95% nang handa ang ahensya at mag-iimprenta na lang ng mga balota para sa mga nagpa-rehistro mula December 12 hanggang January 31.

 Ani Chairman Garcia, naantala ang pag-imprenta ng balota para sa batch na ito dahil sa 491,000 double o multiple registrants na tinukoy ng election registration board.

 Nauna nang sinabi ni Garcia na nagsimula nang magsampa ng kaso ang poll body laban sa 7,000 indibidwal na may doble o maramihang rehistrasyon.

 Gayunpaman, ipinaliwanag niya na ang mga may double registration ay maaari pa ring bumoto ngunit kailangang harapin ang mga kasong kriminal.

 Humigit-kumulang 1.5 milyong bagong botante ang nakarehistro noong Enero 31.

 Dahil dito, tinantiya ng COMELEC na tumaas ang kabuuang bilang ng mga botante sa 92.5 milyon.

Hindi bababa sa 100.2 million sim cards ang nairehistro na sa kani-kanilang telecommunications service providers, isang buwan bago ang deadline ng extended sim registration.

 Sinabi ni Department of Information and Communications Technology Assistant Secretary for Cybersecurity and Upskilling Jeffrey Ian Dy na “significant” ang bilang ng mga rehistradong sim at naabot na ang ahensya sa kanilang soft target.

 Nabatid na noong Abril ay inaprubahan ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. Ang 90-day extension ng sim registration period hanggang July 25, mula sa orihinal na deadline ng april 26.

 Ang Sim Card Registration Act ay naglalayong wakasan ang mga krimen gamit ang platform kabilang ang mga text at online na scam sa pamamagitan ng pag-regulate sa pagbebenta at paggamit ng mga sim sa pamamagitan ng pag-uutos sa pagpaparehistro sa mga end-user.

Karapat dapat sa benepisyo at pribelehiyo ang mga 0-12 taong gulang tulad ng mga senior citizen.

Itinutulak ni Camarines Sur Representative L-Ray Villafuerte ang House Bill 8312 o ang Junior Citizens Act para matiyak ang suporta ng gobyerno para sa mga Kabataang Pilipino.

Kabilang sa mga benepisyong iminungkahi para sa mga Junior Citizen ay ang 20 % discount at exemption sa value-added tax sa pagbili ng mga gamot, mga supplement sa gatas para sa mga may edad na 4-12 taong gulang, bayad sa mga doktor at Home Healthcare Service Provider, Dental Services, mga bayad sa pagpasok sa mga amusement parks, at mga serbisyo sa libing.

Sa ilalim ng panukala, ang isang junior citizen ay bibigyan ng Junior Citizen ID at isang booklet, masasama sa PhilHealth hanggang sila ay maging 12 taong gulang

Ang sinumang tumangging bigyan ang isang junior citizen ng kanyang mga pribilehiyo ay pagmumultahin ng P50,000 – P100,000 para sa unang paglabag.

Habang mas malaking multa na P100,000 – P 200,000 at pagkakulong o 2 – 6 na taon ang maaaring ipataw sa mga susunod na paglabag, ayon sa panukalang batas.

Nasagip ang dalawang Turkish National matapos masunog ang kanilang yate malapit sa Limbones Island sa bayan ng Nasugbu, Batangas.

Ang kapitan ng yate na si Erdinc Turerer na nagtamo ng 1st degree burns at ang boatman na si Abdula Ercel ay nailigtas mula sa nasusunog na yate ng mga lokal na mangingisda at otoridad.

Sinabi ng Nasugbu Police na naglalayag ang mga biktima mula San Isidro, Leyte patungong Ilocos Norte nang ibagsak ng malalakas na alon ang mga fuel container ng yate sa silid ng makina at tangke ng gas nito, na nagdulot ng pagsabog at nagsimula ang apoy.

Nagawa ng dalawang biktima na iwanan ang yate bago ito sumabog, ngunit pinaghiwalay sila ng malakas na agos.

Isinugod naman sa malapit na ospital ang dalawang biktima at nasa maayos nang kalagayan.

.

Iniulat ng Hog industry sa Antique na nawalan ito ng mahigit P9-Million halaga ng kita matapos katayin ang nasa mahigit isang libong baboy sa gitna ng pangamba sa African Swine Fever.

Batay sa mga numero mula sa tanggapan ng Municipal Agriculture, ang pagkamatay ng mga baboy ay mula sa 18 barangay sa bayan ng Hamtic.

Hindi pa natatanggap ng mga lokal na otoridad sa Agrikultura ang mga resulta ng mga sample ng dugo na kanilang ipinadala para masuri upang makumpirma kung ang ilan sa mga baboy sa bayan ang nahawaan ng ASF.

Bagama’t ang ASF ay hindi inaasahang makakahawa sa mga tao, ang pagkalat nito ay lumikha ng isang dent sa industriya ng baboy sa bansa.

Ang mga karatig na lalawigan ng Antique sa Visayas, kabilang ang Negros Oriental, Negros Occidental, at Cebu, ay dati nang nagkumpirma ng impeksyon sa ASF.

Umabot na sa 1.5 kilometers ang haba ng “napakabagal” na pagbuga ng lava mula sa summit dome ng Mayon volcano sa kahabaan ng Mi-Isi Gully.

Sinabi ng Philippine Institute of Volcanology and Seismology (PHIVOLCS) na hanggang alas-12 ng umaga umaagos ang lava sa kahabaan ng Mi-Isi (south) at Bonga (southeast) Gullies.

Nabatid na ito ang ikapitong magkakasunod na araw kung saan nagkaroon ng lava effusion ang bulkang Mayon sa albay.

Ang pagguho ng lava sa Mi-Isi at Bonga Gullies ay umabot din sa 3.3 kilometro mula sa bunganga.

Tatlong volcanic earthquakes, 274 rockfall events, at 11 pyroclastic density current events ang naitala din ng PHIVOLCS sa nakalipas na 24 na oras.